Oorlogsgeschiedenis dichtbij: leerlingen adopteren monument

Pal tegenover basisschool De Springplank in Vught staat een monument ter nagedachtenis aan de meer dan 1.400 Nederlanders die in het Duitse concentratiekamp Sachsenhausen zijn omgekomen. “We willen dat de geschiedenis niet vergeten wordt, maar ook dat kinderen ervan leren voor de toekomst.”, zegt leerkracht Michelle Wingens. Daarom doet de school mee aan het project Adopteer een monument.

De jaarlijkse herdenking bij het door De Springplank geadopteerde monument is een vast onderdeel van het lesprogramma.nTer voorbereiding schrijven leerlingen een (eigen) gedicht en krijgen ze een gastles over kamp Sachsenhausen.

De herdenking zelf vindt plaats in de tweede of derde school week. Tijdens de bijeenkomst leggen leerlingen rozen bij het monument, wordt er muziek gespeeld en worden persoonlijke verhalen gedeeld. Twee leerlingen dragen daarnaast hun ge dicht voor. Michelle: “Voor kinderen is dit indrukwekkend. Ze leren niet alleen feiten, maar ook om gevoelens onder woorden te brengen. Het maakt duidelijk wat oorlog en herinneren met je kunnen doen.”

Gesprekken in de klas

Michelle vindt het belangrijk om de thema’s oorlog en vrede in de klas te bespreken. “Onze leerlingen zijn de toekomst”, zegt ze. “Met verhalen en symboliek wordt het tastbaar voor kinderen hoe verschrikkelijk het is om in oorlog te leven, en welke gevolgen dit heeft.” Michelle benadrukt dat de gesprekken in de klas altijd gaan over de ernst van oorlog. “Kinderen krijgen ook mee wat er gebeurt in Oekraïne of in Gaza. We laten de kinderen geen partij kiezen.”

De thema’s oorlog, herdenken en vrijheid komen vanaf groep 5 al aan bod. Omdat de school thematisch werkt, komt de Tweede Wereldoorlog op meerdere momenten in het jaar terug. Leer lingen bezoeken bijvoorbeeld het Anne Frank Huis of het Kinder monument in Kamp Vught. Michelle: “We vragen kinderen zich in te leven: stel dat jij een kind in oorlog bent. Of dat je in crisistijd leeft en misschien op Hitler stemt in de hoop op een beter leven. Zo leren ze nadenken over keuzes, consequenties en verantwoordelijkheid.”

Leerlingen maken samen een herdenkingskrans

Dit schooljaar heeft Adopteer een monument een nieuwe vorm gekregen. Scholen die meedoen, ontvangen een gratis her denkingspakket waarmee leerlingen samen een krans maken. Die krans versieren de leerlingen zelf: met bloemen, takken, linten en kaartjes met hun eigen boodschap. Ze werken samen, gaan met elkaar in gesprek en staan stil bij wat herdenken eigenlijk is. De krans wordt tijdens een zelfgekozen herdenkings moment neergelegd bij het monument.

Inhoud gratis herdenkingspakket

Een basiskrans met materialen en instructies om deze te versieren
– Twee rouwlinten, waarvan één blanco om zelf te beschrijven
– Herdenkingskaartjes en vrijheid-pins voor alle leerlingen in de klas
– Toegang tot een online toolkit met aanvullend inspiratie- en lesmateriaal